موسسه حقوقی دادآوران نستوه
ما همواره کنار شما هستیم
صداقتتخصصسلامت
شماره تماس (+۹۸) ۲۱ - ۲۲۸۸۱۹۵۱

دعوی الزام به فک رهن

با گسترش ساخت و ساز و پیش فروش ساختمان یکی از دعاوی که همراه با تنظیم سند رسمی در محاکم گسترش یافت دعوی الزام به فک رهن بوده است. الزام به فک رهن از طرف شخصی اقامه می گردد که معمولاً قصد انتقال مال را دارا می باشد. برای طرح دعوی الزام به فک رهن بایستی شرایطی رعایت گردد که موجب شکست در دعوی نگردد. الزام به فک رهن معمولاً همراه با شرایطی می باشد. برای اطلاع از نحوه طرح دعوی الزام به فک رهن مقاله تهیه شده در دپارتمان حقوق ثبت گروه وکلای نستوه که توسط سایت موسسه حقوقی دادآوران نستوه به اشتراک گذاشته شده است را تقدیم میداریم.

سئوالات مرتبط : منظور از دعوی الزام به فک رهن چیست؟ دعوی الزام به فک رهن در چه مواردی طرح می گردد؟ دعوی الزام به فک رهن با دعوی ابطال قرارداد رهنی چه تفاوتی دارد؟ دعوی الزام به فک رهن به طرفیت چه کسانی مطرح می گردد؟ رسیدگی به دعوی الزام به فک رهن در صلاحیت کدام مرجع است؟ نحوه طرح دعوی الزام به فک رهن چگونه است؟ شرایط دعوی الزام به فک رهن چگونه است؟ مدارک طرح دعوی الزام به فک رهن چیست؟

در مطلب پیش و رو به شرح و بیان یکی از دعاوی مهم و شایع در دادگستری با عنوان الزام به فک رهن می پردازیم. قبل از ورود به بحث لازم می دانیم سوالاتی در خصوص دعوی مزبور طرح نماییم. در بسیاری از قرارداد های خرید و فروش املاک و خودرو ممکن است مال موضوع قرارداد سابقاً در رهن دینی قرار گرفته باشد. پس از پرداخت دین، طلبکار از آزاد نمودن وثیقه استنکاف ورزد یا بعد از انعقاد معامله فروشنده از تنظیم سند رسمی انتقال استنکاف نماید حال خریدار چگونه می تواند در خصوص احقاق حقوق خود اقدام نماید؟ می دانیم؛ طرح دعوی الزام به تنظیم سند رسمی انتقال درخصوص عین مرهونه به تنهایی مورد پذیرش دادگاه قرار نمی گیرد،

با این اوصاف تکلیف شخصی که اقدام به خرید مالی می نماید که سابقاً در رهن طلب دیگری بوده است چه خواهد شد؟جهت آگاهی از پاسخ پرسش های فوق و نحوه صحیح طرح دعوی الزام به فک رهن با ما همراه باشید.

دعوی الزام به فک رهن در چه مواردی طرح می گردد؟  

این امکان وجود دارد، مدیون مالی را برای وثیقه به داین خود بدهد. مالی که بابت وثیقه دین از جانب مدیون به داین داده می شود را عین مرهونه و به این رابطه یا قرارداد حقوقی عقد رهن می گویند. در واقع، در عقد رهن مدیون (راهن) مالی را بابت تضمین بازپرداخت دین به طلبکار (مرتهن) می دهد تا چنانچه نتوانست در موعد از پیش توافق شده دین خود را پرداخت نماید طلبکار از محل وثیقه به حقوق قانونی خود دست یازد. حال سوالی که مناسب است در اینجا مطرح و به آن پاسخ داده شود اینکه؛ دعوی الزام به فک رهن در چه مواردی طرح می گردد؟ در پاسخ باید گفت؛ موارد طرح دعوی مزبور عبارتند از:

1- بعد از انعقاد عقد رهن، مدیون وام یا بدهی خود را تماماً پرداخت می نماید؛ اما طلبکار هیچ اقدامی در جهت آزاد نمودن وثیقه طلب یا همان عین مرهونه به عمل نمی آورد. در این خصوص مدیون می تواند با استناد به دلائل و مدارک مربوط به پرداخت و تسویه دین، نسبت به طرح دعوی الزام به فک رهن اقدام نماید. چنانچه دادگاه با بررسی دلائل و مدارک ارائه شده پرداخت دین را احراز نماید طلبکار را محکوم و ملزم به فک رهن از عین مرهونه خواهد نمود.

2- در مواردی مالی مورد نقل و انتقال واقع می شود که سابقاً در رهن طلبی بوده است. به تعبیر بهتر قبل از انتقال مال از ناقل به منتقل الیه مال موضوع معامله در وثیقه و رهن دین یا وامی قرار داشته است. حال پس از انعقاد معامله فروشنده از پرداخت دین و فک رهن و همچنین تنظیم سند رسمی انتقال به نام خریدار استنکاف می ورزد. این مورد نیز محل طرح دعوی الزام به فک رهن می باشد زیرا طرح دعوی الزام به تنظیم سند رسمی انتقال به تنهایی راه به جایی نخواهد برد.

با ذکر مثالی موضوع را روشن می نماییم؛ فرض نمایید شخص الف آپارتمان متعلق به خود را در ازای دریافت وام در رهن بانک ملی ایران قرار می دهد. سپس همان آپارتمان را با حفظ حقوق مرتهن به شخص ب منتقل می نماید، با ذکر این شرط که تا قبل از موعد دفتر خانه نسبت به  پرداخت وام بانک اقدام وآپارتمان را از قید رهن آزاد نماید. با گذشت زمان فروشنده به تعهدات قراردادی خود مبنی بر پرداخت وام و فک رهن از آپارتمان موضوع قرارداد عمل نمی نماید. در این مثال، خریدار می تواند با طرح دعوی الزام به فک رهن و الزام به تنظیم سند رسمی انتقال حقوق تضییع شده خود را استیفاء نماید.

دعوی الزام به فک رهن با دعوی ابطال قرارداد رهنی چه تفاوتی دارد؟

همانطور که در فوق نیز توضیح دادیم، دعوی الزام به فک رهن در مواردی طرح می شود که موضوع قرارداد سابقاً در رهن دینی قرار داشته است. به تعبیر بهتر تاریخ انعقاد قرارداد رهن مقدم بر تاریخ قرارداد دوم و نقل و انتقال عین مرهونه می باشد. اما دعوی ابطال قرارداد رهن در فرضی طرح می گردد که تاریخ معامله و نقل و انتقال مال مقدم بر تاریخ قرارداد رهن می باشد. در حقیقت مالک پس از انتقال مال خود به دیگری متعاقباً همان مال فروخته شده را که دیگر متعلق به وی نیست در رهن دین خود یا دیگری قرار می دهد. در مورد اخیر چون قرارداد رهن به صورت فضولی و نسبت به مال دیگری منعقد گردیده است خریدار که مالک فعلی مال می باشد می تواند نسبت به طرح دعوی ابطال قرارداد رهنی اقدام نماید.

دعوی الزام به فک رهن به طرفیت چه کسانی مطرح می گردد؟

این که دعوی الزام به فک رهن به طرفیت چه کسی مطرح گردد بستگی به این موضوع دارد که خواهان دعوی چه کسی باشد. در مواردی که راهن یا همان مدیون سند رهنی در مقام خواهان قرار دارد دعوی مزبور به طرفیت مرتهن یا مرتهنین اقامه می گردد. اما در فرضی که خریدار مال مرهونه قصد طرح دعوی الزام به فک رهن را دارد می بایست دعوی خود را به طرفیت راهن و مرتهن سند رهنی به صورت توامان مطرح نماید.

رسیدگی به دعوی الزام به فک رهن در صلاحیت کدام مرجع است؟

در صورتی که عین مرهونه مال غیر منقول نظیر آپارتمان، زمین، ویلا و ... می باشد رسیدگی به دعوی مزبور در صلاحیت دادگاه محل وقوع ملک خواهد بود. چنانچه عین مرهونه مال منقول باشد رسیدگی به این دعوی در صلاحیت دادگاه محل اقامت خوانده قرار می گیرد. البته لازم به توضیح است، رسیدگی به دعوی الزام به فک رهن در خصوص اموال غیر منقول به هیچ عنوان در صلاحیت شورای حل اختلاف قرار نخواهد گرفت. اما رسیدگی به دعوی الزام به فک رهن در خصوص اموال منقول نظیر خودرو در صورتی که کم تر بیست و یک میلیون ریال تقویم گردد در صلاحیت شورای حل اختلاف می باشد.

در حال حاضر شما می توانید با مراجعه به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی نسبت به طرح دعوی الزام به فک رهن اقدام نمایید. توصیه و تاکید می نماییم؛ طرح هر دعوی نیازمند دانش و تخصص حقوقی می باشد. وکلای رسمی دادگستری با داشتن اطلاعات تئوری و کاربردی مربوط به هر دعوی از دانش و تبحر کافی در پیشبرد دعاوی حقوقی در مسیر قانونی خود برخوردار می باشند. موسسه حقوقی دادآوران نستوه با بهره گیری از وکلای متخصص آماده است، شما را در مسیر رسیدن به اهداف حقوقی پیش رو همراهی نماید. جهت برخورداری از خدمات  مشاوره یا وکالتی ما در دعاوی مربوط به الزام به فک رهن تماس بگیرید

 

logo-samandehi