موسسه حقوقی دادآوران نستوه
ما همواره کنار شما هستیم
صداقتتخصصسلامت
شماره تماس (+۹۸) ۲۱ - ۲۲۸۸۱۹۵۱

لغو حضانت

دعوی حضانت یکی از دعاوی شایع در دادگاه خانواده می باشد. در مقابل دعوی حضانت دعوی لغو حضانت وجود دارد که به دعوای سلب حضانت نیز معروف می باشد. دعوی لغو حضانت می تواند توسط هر یک از طرفین اقامه گردد لیکن چیزی که دارای اهمیت است این است که شرایط دعوی لغو حضانت می بایست رعایت گردد. مقاله پیش رو با عنوان لغو حضانت جهت آگاهی بخشی برای عموم از سوی موسسه حقوقی دادآوران نستوه و گروه وکلای نستوه به اشتراک گذاشته شده است.  منظور از لغو حضانت چیست؟ دعوی لغو حضانت در چه مواردی طرح می گردد؟ چه اشخاصی می توانند دعوی لغو حضانت را طرح نمایند؟ سلب حضانت از دارنده اولویت چگونه است؟ رسیدگی به دعوی لغو حضانت در صلاحیت کداک مرجع است؟ شرایط لغو حضانت چیست؟ نحوه لغو حضانت چگونه است؟ مدارک طرح دعوی لغو حضانت چیست؟ چگونه طرح دعوی لغو حضانت بکنیم؟

حضانت در لغت به معنی نگاهداری می باشد، معنای فقهی و حقوقی حضانت از معنای لغوی آن چندان دور نیست، به نوعی حضانت همان حق و تکلیف ابوین برای تربیت، نگاهداری، مراقبت و مواظبت از جسم و روح کودک تعبیر شده است.  در تمامی جوامع دنیا نگهداری و تربیت اطفال از مسائل بسیار مهم و پیچیده تلقی می گردد. اگر کودکان به نحو صحیح آموزش و تربیت شوند جامعه نیز به سمت پویایی حرکت خواهد نمود. در واقع کودکان سازندگان جامعه فردا می باشند. مطابق مقررات قانون مدنی ایران پدر یا مادری که حضانت فرزند با وی می باشد تکالیف و مسئولیت های سنگینی در راستای حضانت فرزند دارد به نحوی که تخطی از تکالیف و مسئولیت های قانونی موجب لغو حضانت و واگذاری طفل به طرف دیگر خواهد بود. به لحاظ اهمیت مساله حضانت، در این مطلب به بررسی و مطالعه ابعاد حقوقی دعوی لغو حضانت خواهیم پرداخت.

آیا والدین طفل می توانند از انجام تکالیف مربوط به حضانت امتناع نمایند؟

عده ای از فقها معتقدند حضانت حق محض است و  تکلیف ابوین نیست. از همین جهت می گویند؛ پدر یا مادری که عهده دار حضانت است می تواند این حق خود را اسقاط یا منتقل نماید. دسته ای دیگر از فقها معتقدند که حضانت هم حق و هم تکلیف است؛ بنابراین حضانت از سوی دارنده آن قابل اسقاط یا انتقال نمی باشد. قانون مدنی ایران نظر دوم را پذیرفته است. برابر با ماده 1168 قانون مدنی حضانت هم حق و تکلیف است. همچنین پدر یا مادری که عهده دار حضانت است نمی تواند از انجام این تکلیف سرباز زند یا حضانت را اسقاط یا منتقل نماید.

در صورت امتناع هر یک از ابوین از حضانت، می توان مستنکف را ملزم به اجرای تکلیف نمود. مطابق ماده1172 قانون مدنی ابتدا شخصی که حضانت بر عهده اوست الزام به اجرای تکلیف خواهد شد و در صورتی که الزام وی ممکن یا موثر نباشد حضانت به هزینه پدر و در صورت فورت پدر به خرج مادر تامین خواهد شد. همچنین ماده 54 قانون حمایت خانواده مستنکف را مستحق تحمل مجازات کیفری دانسته است پدر و مادر طفل اشخاصی هستند که عهده دار حضانت خواهند بود. تکلیف حضانت طفل تا رسیدن وی به سن بلوغ بر عهده پدر و مادر می باشد. و سوالی که مناسب است در این جا مطرح شود اینکه؛ در خصوص طفلی که ابوین او جدا از یکدیگر زندگی می کنند اولویت حضانت با کیست؟ در پاسخ می بایست تصریح گردد، با توجه به ماده 1169 قانون مدنی تا هفت سالگی طفل (صرف نظر از اینکه طفل دختر یا پسر باشد) اولویت حضانت با مادر و پس از آن با پدر خواهد بود .

بیشتر بدانیم : حضانت طفل پس از جدایی با چه کسی است؟

دعوی لغو حضانت در چه مواردی طرح می گردد؟

همواره این امکان وجود دارد، عهده دار حضانت صلاحیت خود را از دست دهد (برای مثال مجنون شود) یا مصلحت طفل را رعایت ننماید به نحوی که صحت جسمانی و تربیتی طفل در معرض خطر باشد، در این صورت می توان با استناد به ماده 1173 قانون مدنی از دادگاه لغو حضانت وی را درخواست نمود. در صورتی که دادگاه شرایط مذکور در ماده 1173 را احراز نماید حضانت را از پدر یا مادر سلب نموده و به دیگری یا حتی شخص ثالث واگذار می نماید. به تصریح ماده 1173 قانون مدنی  موارد زیر می تواند از مصادیق عدم مواظبت یا انحطاط اخلاقی هر یک از والدین باشد:

الف : اعتیاد زیان آور به الکل، مواد مخدر و قمار

ب : اشتهار به فساد اخلاقی و فحشاء

پ : ابتلا به بیماری های روانی با تشخیص پزشک قانونی

ت : سوء استفاده از طفل یا اجبار او به ورود در مشاغل ضد اخلاقی مانند فساد و فحشاء ، تکدی گری و قاچاق

ث : تکرار ضرب و جرح خارج از حد متعارف

گفتنی است؛ در صورتی که عهده دار حضانت مجنون شود، حضانت و نگهداری طفل با طرف دیگر خواهد بود. حکم تصریح شده در ماده 1170 قانون مدنی به جنون دارنده حضانت مربوط می شود. همچنین  برابر با ماده 1170 قانون مدنی در صورتی که مادر شوهر نماید، حضانت وی لغو می شود. مگر آنکه به تشخیص دادگاه با وجود ازدواج مادر با شخص دیگر وی از صلاحیت بیشتری نسبت به پدر جهت حضانت طفل برخوردارباشد.

بیشتر بدانیم : دستور موقت ملاقات فرزند

رسیدگی به دعوی لغو حضانت در صلاحیت کدام مرجع است؟

مطابق مقررات ماده 4 قانون حمایت خانواده، رسیدگی به دعوی لغو حضانت در صلاحیت دادگاه خانواده می باشد.

برای طرح دعوی لغو حضانت به کجا مراجعه نماییم؟

در حال حاضر شما می توانید جهت ثبت دادخواست دعاوی مربوط به لغو حضانت به دفاتر خدمات الکترونیک قضایی مراجعه نمایید.  تنظیم دادخواست و ارائه ادله مربوط به هر دعوی نیازمند دانش و تخصص کافی می باشد، بنابراین توصیه می کنیم قبل از تنظیم دادخواست با وکلای رسمی دادگستری مشورت نمایید.

موسسه حقوقی دادآوران نستوه جهت ارائه مشاوره و قبول وکالت به صورت تخصصی، در دعاوی مربوط به لغو حضانت در کنار شما خواهد بود. امیدواریم سرآغاز حرکتی باشیم؛ که شهروندان محترم به جای مراجعه به موسسات حقوقی تحت مدیریت افراد ناآگاه و غیر حرفه ای، بتوانند با اطمینان خاطر از خدمات حقوقی و وکالتی وکلای حرفه ای دادگستری برخوردار شوند. احتیاطاً تاکید می کنیم؛ با مراجعه به اهل فن و وکلای حرفه ای دادگستری، از نسخه پیچی افراد نا آگاه و غیر حرفه ای  که با دخالت های بی جا، حق خود و دیگران را تضیع می کنند پیشگیری نمایید.    

logo-samandehi